środa, 26 czerwca 2013

Zaliczki na pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej przedawniają się jak świadczenia okresowe



W procesach sądowych wytaczanych przez wspólnoty mieszkaniowe przeciwko członkom wspólnoty o zapłatę z tytułu kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej w większości procesów powinno pojawić się zagadnienie przedawnienia roszczenia. Dlaczego tylko powinno się ono pojawić? Otóż dlatego, że często strony powyższego zarzutu nie podnoszą, bowiem są w błędnym przekonaniu co do terminu przedawnienia przedmiotowego roszczenia (myśląc że okres ten wynosi 10 lat, w sytuacji gdy jest to 3 letni termin).

Zgodnie z art. 12 ust 2 oraz art. 13 ust 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (dalej WłLokU) właściciele lokali obowiązani są uczestniczyć w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej oraz ponoszą wydatki i ciężary związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej w części nie znajdującej pokrycia w pożytkach i innych przychodach, przy czym wydatki te pokrywają stosownie do wielkości swoich udziałów. Na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się między innymi wydatki na remonty i bieżącą konserwację, opłaty za dostawę energii, gazu i wody w części dotyczącej nieruchomości wspólnej oraz opłaty za antenę zbiorczą i windę, ubezpieczenia, podatki i inne opłaty publicznoprawne, wydatki na utrzymanie porządku i czystości oraz wynagrodzenie członków zarządu lub zarządcy (art. 14 WłLokU). Wskazane wyżej koszty zarządu mają charakter wydatków okresowych, w zdecydowanej większości pokrywanych w stosunku miesięcznym, co uwzględnia regulacja 15 ust 1 przedmiotowej ustawy zobowiązując właścicieli lokali do uiszczania na pokrycie kosztów zarządu zaliczek w formie bieżących opłat, płatnych z góry do dnia 10 każdego miesiąca. Należy wskazać, że istotą świadczenia okresowego jest zobowiązanie do świadczenia w powtarzających się regularnych odstępach czasu, pewnej ilości pieniędzy lub rzeczy oznaczonych rodzajowo, przy czym suma tych świadczeń nie składa się na z góry określoną wielkość. Świadczenie okresowe odróżnia się od podzielnego świadczenia jednorazowego, którego spełnienie rozłożone jest na części (raty). Zaliczki uiszczane przez właścicieli lokali spełniają wszystkie cechy świadczenia okresowego, bowiem uiszczane są w periodycznych odstępach czasu, natomiast ich globalna wysokość nie jest znana do czasu sporządzenia sprawozdania finansowego za mijający rok kalendarzowy. Każda z zaliczek, mająca charakter okresowy, jest samoistnym świadczeniem, przedmiotem odrębnego roszczenia, które oddzielnie od pozostałych staje się wymagalne i ulega przedawnieniu w terminie 3 lat (art. 118 k.c.). Takie stanowisko popiera również obowiązująca linia orzecznicza (tak: Sąd Najwyższy z dnia 08.10.2008 r., V CSK 133/08). Dlatego też należy pamiętać, że omawiane roszczenie przedawnia się w terminie 3 lat, nie zaś lat 10 co najczęściej próbują przeforsować w procesie wspólnoty mieszkaniowe.

Na marginesie należy również wskazać, że nie ma żadnych podstaw prawnych do przyjęcia stanowiska, że po upływie roku kalendarzowego, na który zaliczki zostały uchwalone i po ustaleniu na podstawie rocznego sprawozdania finansowego rzeczywistych kosztów zarządu poniesionych w tym roku, wierzytelność okresowa wspólnoty, obejmująca niezapłacone zaliczki wygasa lub przekształca się w wierzytelność równą rzeczywiście poniesionym w tym roku kosztom zarządu. Takie przekształcenie lub wygaśnięcie wierzytelności musiałoby mieć wyraźną podstawę prawną, której brak. Powyższego wniosku nie można również domniemywać lub wyprowadzać w drodze wykładni rozszerzającej, której z oczywistych względów sprzeciwia się bezwzględnie obowiązujący charakter art. 15 ust. 1 ustawy o własności lokali.

środa, 19 czerwca 2013

Sprostowanie treści świadectwa pracy



Zgodnie z obowiązującym kodeksem pracy w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obowiązany niezwłocznie wydać pracownikowi świadectwo pracy. Wydanie świadectwa pracy nie może być uzależnione od uprzedniego rozliczenia się pracownika z pracodawcą (art. 97 § 1 k.p.). W świadectwie pracy należy podać m.in. informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy, a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego [więcej na ten temat we wpisie „treść świadectwa pracy”].

Co zaś w sytuacji, gdy wydane świadectwo pracy nie zawiera informacji prawdziwych (np. pracodawca wpisał błędne stanowisko pracy)? Pracownik posiadający świadectwo pracy nieodzwierciedlające prawdziwego przebiegu jego zatrudnienia może ponosić ryzyko związane z trudnościami w znalezieniu kolejnej pracy. Aby temu zapobiec  pracownik powinien w terminie 7 dni od otrzymania świadectwa pracy wystąpić do pracodawcy z wnioskiem o sprostowanie treści świadectwa (art. 97 § 4 k.p.). W ww. wniosku pracownik powinien szczegółowo wskazać jakich zmian w treści świadectwa pracy się domaga. Jeśli pracodawca uwzględnia wniosek pracownika (np. ponieważ doszło do zwykłej omyłki pisarskiej), wydaje pracownikowi nowe świadectwo pracy zawierający sprostowane informacje. W razie zaś nieuwzględnienia wniosku przez pracodawcę pracownikowi pozostaje dochodzenie swoich prac na drodze sądowej. Wówczas pracownik powinien w terminie 7 dni od dnia zawiadomienia go o odmowie sprostowania świadectwa pracy wystąpić do sądu o sprostowanie świadectwa pracy. W wywodzonym powództwie konieczne jest wskazanie: jakiej zmiany świadectwa pracy domaga się pracownik, powołanie ewentualnych dowodów, wskazanie że pracownik wcześniej przeszedł drogę postępowania wewnątrzzakładowego.

Może oczywiście zdarzyć się również sytuacja, gdy pomyłkę w treści świadectwa pracy zauważy sam pracodawca. W świetle obowiązujących przepisów prawa brak jest normy regulującej wprost procedurę sprostowania przez pracodawcę świadectwa pracy z jego inicjatywy. Niemniej jednak należy przyjąć, iż skoro samemu pracownikowi przysługuje uprawnienie do żądania sprostowania nieprawidłowo wystawionego świadectwa pracy, to tym bardziej pracodawca, który odpowiada za treść wystawionego świadectwa pracy może z własnej inicjatywy dokonać sprostowania świadectwa pracy. Powyższe stanowisko zostało również w sposób pośredni wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego: "Pracownik, któremu wydano świadectwo pracy z podaniem w nim informacji o sposobie rozwiązywania stosunku pracy, informacji niezgodnej z rzeczywistością i mogącej utrudnić mu otrzymanie nowego zatrudnienia, powinien żądać bezzwłocznie, aby zakład pracy sprostował nieprawdziwą relację. Jeżeli pracownik nie przejawił w tym względzie wymaganej aktywności, a nieprawdziwa wzmianka okazała się wynikiem błędu po stronie zakładu pracy, który go natychmiast - po dowiedzeniu się o błędzie - sprostował, sporządzając właściwe świadectwo pracy, pracownikowi pozostającemu bez pracy w związku z wadliwym świadectwem pracy nie przysługuje roszczenie o odszkodowanie z tego tytułu za czas nieuzasadnionego opóźnienia w zgłoszeniu żądania sprostowania świadectwa pracy."  [SN z 24.03.1975r., I PR 28/75, OSNC 1976, nr 1, poz. 14]

poniedziałek, 17 czerwca 2013

Cechy postępowania nakazowego


Odrębne postępowanie nakazowe jest postępowaniem niezwykle uproszczonym. Jest to tryb korzystny dla wierzyciela ze względu na jego szybkość, brak rozpraw sądowych poprzedzających wydanie nakazu zapłaty, niską wysokość opłaty od pozwu oraz fakt, że nawet nieprawomocny nakaz zapłaty wydany w tym trybie stanowi tytuł zabezpieczenia bez nadania mu klauzuli wykonalności. Powyższe oznacza, że przedkładając taki tytuł zabezpieczenia komornikowi, może on zająć np. rachunki bankowe dłużnika do wysokości kwoty dochodzonej bez konieczności oczekiwania na prawomocność nakazu zapłaty (środki będą zabezpieczone na czas trwania postępowania sądowego). Trzeba jednak pamiętać, że nie każde roszczenie może być dochodzone w ww. trybie. Poniżej podaję podstawowe cechy postępowania nakazowego, o których powinien wiedzieć wierzyciel.

1. wysokość opłaty od pozwu wynosi ¼ opłaty, nie mniej jednak niż 30 zł;

2. postępowanie wszczynane jest na pisemny wniosek powoda

3. sąd wydaje nakaz zapłaty, jeżeli powód dochodzi roszczenia pieniężnego albo świadczenia innych rzeczy zamiennych, a okoliczności uzasadniające dochodzone żądanie są udowodnione dołączonym do pozwu:
- dokumentem urzędowym,
- zaakceptowanym przez dłużnika rachunkiem,
- wezwaniem dłużnika do zapłaty i pisemnym oświadczeniem dłużnika o uznaniu długu,
- zaakceptowanym przez dłużnika żądaniem zapłaty, zwróconym przez bank i nie zapłaconym z powodu braku środków na rachunku bankowym,
- z weksla, czeku, warrantu lub rewersu należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść nie nasuwają wątpliwości,
- umowy, dowodu spełnienia wzajemnego świadczenia niepieniężnego, dowodu doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, jeżeli powód dochodzi należności zapłaty świadczenia pieniężnego, odsetek w transakcjach handlowych określonych w ustawie z dnia 8 marca 2013 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych lub kwoty, o której mowa w art. 10 ust. 1 tej ustawy, oraz na podstawie dokumentów potwierdzających poniesienie kosztów odzyskiwania należności, jeżeli powód dochodzi również zwrotu kosztów, o których mowa w art. 10 ust. 2 tej ustawy;

4. sąd może wydać nakaz zapłaty jeżeli bank dochodzi roszczenia na podstawie wyciągu z ksiąg bankowych podpisanego przez osoby upoważnione do składania oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych banku i opatrzonego pieczęcią banku oraz dowodu doręczenia dłużnikowi pisemnego wezwania do zapłaty;

5. Wydając nakaz zapłaty sąd orzeka, że pozwany ma w ciągu dwóch tygodni od dnia doręczenia nakazu zaspokoić roszczenie w całości wraz z kosztami albo wnieść w tym terminie zarzuty;

6. Jak już zostało wcześniej wspomniane nakaz zapłaty z chwilą wydania stanowi tytuł zabezpieczenia, wykonalny bez nadawania mu klauzuli wykonalności. Kwota zasądzona nakazem wraz z wymagalnymi odsetkami stanowi sumę, której złożenie przez dłużnika do depozytu sądowego wystarczy do zabezpieczenia;

7. Powództwo wzajemne jest niedopuszczalne;

8. Do potrącenia mogą być przedstawione tylko wierzytelności udowodnione dokumentami, które opisałam powyżej.

Na koniec warto zaznaczyć, że czasem zamiast wszczynać postępowanie sądowe wystarczające jest wezwanie dłużnika do zapłaty [więcej na ten temat tutaj]

niedziela, 16 czerwca 2013

Treść świadectwa pracy


Świadectwo pracy jest dla pracownika jednym z najważniejszych dokumentów. Jest to dokument, w którym pracodawca stwierdza określone przepisami prawa okoliczności faktyczne związane z zakończonym stosunkiem pracy. Treść świadectwa pracy reguluje treść kodeksu pracy oraz treść rozporządzenia wykonawczego Ministra Pracy i Polityki Socjalnej.

Zgodnie z art. 97 § 2 k.p. świadectwo pracy winno zawierać:
1) okres wykonywanej pracy,
2) rodzaj wykonywanej pracy,
3) zajmowane stanowiska,
4) tryb rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy,
5) inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych,
6) inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień z ubezpieczenia społecznego,
7) ewentualną wzmianka o zajęciu wynagrodzenia za pracę,
8) na żądanie pracownika wysokość i składniki wynagrodzenia,
9)  na żądanie pracownika uzyskane przez niego kwalifikacje.

Zgodnie zaś z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie szczegółowej treści świadectwa pracy oraz sposobu i trybu jego wydawania i prostowania z dnia 1 maja 1996r. (Dz. U. nr 60 poz. 282 z późniejszymi zmianami), świadectwo pracy winno zawierać wskazanie:
1) wymiaru czasu pracy pracownika w czasie trwania stosunku pracy,
1a) podstawy prawnej rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy,
2) urlopu wypoczynkowego wykorzystanego przez pracownika w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy,
3) wykorzystania dodatkowego urlopu albo innego uprawnienia lub świadczenia, przewidzianego przepisami prawa pracy,
4) należności ze stosunku pracy uznanych i nie zaspokojonych przez pracodawcę do dnia ustania tego stosunku, z powodu braku środków finansowych,
5) okresu korzystania z urlopu bezpłatnego i podstawy prawnej jego udzielenia,
6) wykorzystanego urlopu wychowawczego,
7) liczby dni, za które pracownik otrzymał wynagrodzenie, zgodnie z art. 92 Kodeksu pracy, w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy,
8) wykorzystania w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy, zwolnienia od pracy przewidzianego w art. 188 Kodeksu pracy,
9) okresu, za który pracownikowi przysługuje odszkodowanie w związku ze skróceniem okresu wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 361 § 1 Kodeksu pracy,
10) okresu odbytej czynnej służby wojskowej lub jej form zastępczych,
11) okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze,
12) okresów nieskładkowych, przypadających w okresie zatrudnienia, którego dotyczy świadectwo pracy, uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty,
13) danych, które są zamieszczane na żądanie pracownika.